Những điều cần biết về kỳ thực tập
Trước khi tìm hiểu đi thực tập cần chuẩn bị những gì, sinh viên cần nắm rõ các khái niệm cơ bản và những quy định liên quan đến kỳ thực tập. Việc hiểu đúng về bản chất và ý nghĩa của thực tập sẽ giúp bạn có định hướng chuẩn bị phù hợp.
Thực tập là gì?
Thực tập là quá trình sinh viên được đến các doanh nghiệp, tổ chức để làm việc trong một khoảng thời gian nhất định, thường từ 1-6 tháng. Đây là hoạt động giáo dục bắt buộc trong chương trình đào tạo của hầu hết các trường đại học, cao đẳng tại Việt Nam. Theo quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo, thực tập là điều kiện bắt buộc để sinh viên được xét tốt nghiệp.
Thực tập là giai đoạn bắt buộc để sinh viên đủ điều kiện tốt nghiệp
Ý nghĩa và vai trò của kỳ thực tập
Thực tập giúp sinh viên rút ngắn khoảng cách giữa lý thuyết và thực tiễn, đồng thời phát triển các kỹ năng mềm cần thiết cho công việc tương lai. Hơn nữa, kỳ thực tập còn tạo cơ hội cho sinh viên trải nghiệm thực tế, hiểu rõ hơn về ngành nghề đã chọn, xây dựng mạng lưới quan hệ nghề nghiệp. Đây cũng là cơ hội để doanh nghiệp đánh giá và tuyển chọn nhân tài phù hợp.
>>>> XEM BÀI VIẾT LIÊN QUAN: Phương pháp học tập hiệu quả cho sinh viên: 10 cách tốt nhất
Khi nào cần đi thực tập? Thời gian trong bao lâu?
Thông thường, sinh viên sẽ đi thực tập vào năm cuối của khóa học, sau khi đã hoàn thành phần lớn các môn học chuyên ngành. Tuy nhiên, một số trường khuyến khích sinh viên tham gia các đợt thực tập ngắn hạn từ năm 2, năm 3 để tích lũy kinh nghiệm.
Thời gian thực tập phụ thuộc vào yêu cầu của từng trường và chuyên ngành. Thực tập ngắn hạn có thể kéo dài từ 1-2 tháng, trong khi thực tập tốt nghiệp thường kéo dài từ 2-6 tháng. Theo báo cáo “Vietnam Talent Trends 2024” của Anphabe – công ty nghiên cứu nhân sự hàng đầu Việt Nam, thời gian thực tập lý tưởng là 3-4 tháng để sinh viên có đủ thời gian làm quen và đóng góp thực chất cho doanh nghiệp.
Tổ chức sinh viên lựa chọn thực tập
Sinh viên có thể lựa chọn thực tập tại các công ty tư nhân, doanh nghiệp nhà nước, tổ chức phi chính phủ hoặc các startup. Khi lựa chọn, cần xem xét các yếu tố như phù hợp với chuyên ngành, cơ hội học hỏi và phát triển, văn hóa doanh nghiệp và khả năng được tuyển dụng sau thực tập.
Tại HUFLIT, nhà trường duy trì và mở rộng quan hệ hợp tác với nhiều đơn vị doanh nghiệp, tổ chức lớn trong nước và quốc tế tạo cơ hội thực tập, việc làm cho sinh viên. Trường là đối tác chiến lược với hơn 50 đơn vị giáo dục, tổ chức và doanh nghiệp trên thế giới như Transcosmos technology Vietnam, MOMO, MISA, Ahamove,…
HUFLIT hợp tác với nhiều doanh nghiệp lớn kết nối sinh viên với doanh nghiệp
Trao đổi với giảng viên cố vấn để nắm bắt các yêu cầu
Trước khi bắt đầu tìm kiếm cơ hội thực tập, sinh viên nên gặp gỡ giảng viên cố vấn để hiểu rõ các yêu cầu cụ thể của nhà trường. Các thông tin cần nắm bắt bao gồm tiêu chí đánh giá, hình thức báo cáo, thời gian nộp báo cáo và các giấy tờ cần thiết. Giảng viên cố vấn cũng có thể tư vấn về việc lựa chọn đơn vị thực tập phù hợp với năng lực và định hướng của sinh viên.
>>>> XEM NGAY: Cách chia thời gian học hiệu quả để học ít mà nhớ lâu hơn
Các loại hình thực tập
Có nhiều loại hình thực tập khác nhau mà sinh viên cần phân biệt. Thực tập định hướng là loại hình giúp sinh viên làm quen với môi trường doanh nghiệp, thường diễn ra trong thời gian ngắn. Thực tập chuyên môn tập trung vào việc áp dụng kiến thức chuyên ngành vào công việc cụ thể. Thực tập tốt nghiệp là loại hình bắt buộc, kéo dài và có yêu cầu cao về báo cáo.
Hình thức trình bày nhật ký thực tập
Nhật ký thực tập cần được trình bày theo đúng quy định của nhà trường, thường bao gồm các phần thông tin chung về đơn vị thực tập, nội dung công việc từng tuần, những kiến thức và kỹ năng đã học được, đánh giá và nhận xét. Mỗi trường có thể có mẫu nhật ký riêng, vì vậy sinh viên cần tải về và sử dụng đúng mẫu được cung cấp.
Đi thực tập cần chuẩn bị những gì?
Sau khi nắm rõ các thông tin cơ bản về kỳ thực tập, câu hỏi quan trọng nhất mà mỗi sinh viên cần trả lời là đi thực tập cần chuẩn bị những gì. Dưới đây là 10 yếu tố quan trọng bạn cần chuẩn bị kỹ lưỡng.
Chuẩn bị giấy tờ
Giấy tờ là yếu tố đầu tiên trong danh sách đi thực tập cần chuẩn bị những gì. Bạn cần chuẩn bị CV cá nhân, bản sao CMND/CCCD, giấy giới thiệu từ nhà trường và các chứng chỉ liên quan. Theo quy định của nhiều doanh nghiệp, sinh viên thực tập cần ký cam kết bảo mật thông tin và tuân thủ nội quy công ty. Ngoài ra, một số đơn vị yêu cầu giấy khám sức khỏe, xác nhận sinh viên từ nhà trường và hợp đồng thực tập.
Chuẩn bị giấy tờ cần thiết trong quá trình thực tập
Nhật ký thực tập và báo cáo thực tập
Theo kinh nghiệm của nhiều sinh viên đã thực tập thành công, việc ghi chép đầy đủ và chi tiết ngay từ những ngày đầu sẽ giúp bạn có nguồn tài liệu phong phú khi viết báo cáo cuối kỳ. Bạn nên tìm hiểu trước về cấu trúc báo cáo thực tập để định hướng việc ghi chép. Các nội dung cần ghi gồm công việc được giao, cách thực hiện, kết quả đạt được, khó khăn gặp phải và cách giải quyết, những kiến thức mới học được.
Tìm hiểu kỹ lưỡng tổ chức thực tập
Trước khi bắt đầu, bạn hãy nghiên cứu kỹ về công ty như lĩnh vực hoạt động, sản phẩm/dịch vụ, văn hóa doanh nghiệp và các thông tin liên quan. Theo VietnamWorks HR Insider, khuyên ứng viên nên tìm hiểu về văn hoá công ty, bộ máy tổ chức và mô tả công việc để ghi điểm với nhà tuyển dụng.
Điều chỉnh lại trang mạng xã hội
Trong thời đại số, nhà tuyển dụng thường tìm hiểu ứng viên qua mạng xã hội. Vì vậy, bạn hãy kiểm tra và điều chỉnh các tài khoản cá nhân để đảm bảo hình ảnh chuyên nghiệp. Đồng thời, xóa bỏ những bài viết, hình ảnh không phù hợp hoặc thiết lập chế độ riêng tư. Bên cạnh đó, bạn hãy đầu tư nghiêm túc cho hồ sơ LinkedIn và đồng thời chủ động kết nối với các chuyên gia trong ngành.
Kiểm tra và điều chỉnh các tài khoản cá nhân để đảm bảo hình ảnh chuyên nghiệp
Liên hệ, tạo mối quan hệ tốt với người hướng dẫn
Ngay từ những ngày đầu, bạn hãy chủ động làm quen và tạo dựng mối quan hệ tốt với người hướng dẫn. Đây là người sẽ đánh giá kết quả thực tập của bạn và có thể trở thành người giới thiệu việc làm sau này. Vì vậy, hãy thể hiện sự tôn trọng, tinh thần học hỏi, thường xuyên trao đổi tiến độ công việc và sẵn sàng tiếp nhận các góp ý để phát triển bản thân.
>>>> ĐỪNG BỎ QUA: 1 học kỳ đại học kéo dài bao lâu? Sinh viên cần biết gì?
Rèn luyện tính kiên nhẫn
Thực tập không phải lúc nào cũng suôn sẻ, vì bạn có thể được giao những công việc nhỏ, lặp lại hoặc khó khăn khi hòa nhập. Tuy nhiên, bạn cần giữ sự kiên nhẫn và xem nhiệm vụ ban đầu là cơ hội để học hỏi quy trình làm việc. Theo thời gian, khi bạn thể hiện được sự nỗ lực và tinh thần trách nhiệm, doanh nghiệp sẽ tin tưởng và giao cho bạn những công việc quan trọng hơn.
Trang bị cần thiết cho công việc
Tùy theo tính chất công việc, bạn cần chuẩn bị các trang thiết bị cần thiết. Cụ thể, bạn nên mang theo laptop, sổ tay, bút, USB và cài đặt sẵn các phần mềm chuyên dụng. Bên cạnh đó, bạn hãy sử dụng túi xách hoặc balo gọn gàng, đồng thời chuẩn bị thêm một số vật dụng cá nhân để sẵn sàng trong mọi tình huống.
Chú ý về cách ăn mặc, tác phong
Trang phục chuyên nghiệp là yếu tố quan trọng tạo ấn tượng ban đầu. Tùy theo văn hóa của từng công ty, bạn có thể mặc trang trọng (áo sơ mi, quần tây, giày tây) hoặc lịch sự (áo sơ mi, quần kaki, giày lười). Ngoài ra, bạn cần chú ý đến tác phong làm việc như đi làm đúng giờ, không gian làm việc gọn gàng, hạn chế sử dụng điện thoại, tuân thủ các quy định của công ty.
Không kiêu ngạo
Dù có thành tích học tập tốt, bạn vẫn là người mới trong môi trường doanh nghiệp nên cần giữ thái độ khiêm tốn và sẵn sàng học hỏi. Bạn hãy thể hiện sự tự tin, tôn trọng ý kiến của đồng nghiệp để tạo thiện cảm khi làm việc chung. Ngoài ra, đừng so sánh những gì được học ở trường với thực tế tại công ty, vì mỗi môi trường có đặc thù riêng và kinh nghiệm thực tế luôn rất giá trị.
Thái độ thể hiện trình độ
Thái độ làm việc tích cực, nhiệt huyết và chuyên nghiệp là cách tốt nhất để thể hiện trình độ của bản thân. Vì vậy, bạn cần hoàn thành công việc đúng hạn, chủ động đề xuất ý tưởng và sẵn sàng nhận thêm trách nhiệm khi có thể. Khi gặp khó khăn, bạn nên tự tìm cách giải quyết trước để rèn tư duy độc lập, đồng thời vẫn mạnh dạn trao đổi khi cần thiết nhằm hạn chế những sai sót.
Sinh viên nên thể hiện thái độ làm việc tích cực, nhiệt huyết và chuyên nghiệp
Lương thực tập
Theo báo cáo “Thị trường tuyển dụng Việt Nam 2024” của Navigos Group – công ty sở hữu trang tìm kiếm việc làm VietnamWorks số 1 Việt Nam, mức lương thực tập trung bình dao động từ 2-5 triệu đồng/tháng, tùy theo ngành nghề và quy mô công ty. Một số công ty đa quốc ương có thể trả lương thực tập cao hơn, từ 5-8 triệu đồng/tháng.
Tuy nhiên, đừng quá chú trọng vào yếu tố lương thực tập, giá trị thực sự của kỳ thực tập nằm ở kinh nghiệm, kiến thức và mạng lưới quan hệ bạn xây dựng được. Nhiều sinh viên chấp nhận thực tập không lương tại các công ty uy tín để có cơ hội học hỏi và tăng khả năng được tuyển dụng sau này.
FAQs thường gặp về sinh viên đi thực tập cần chuẩn bị những gì
Cần lưu ý gì khi chuẩn bị đi thực tập?
Khi chuẩn bị đi thực tập, bạn cần lưu ý bốn điểm quan trọng sau:
- Tìm hiểu kỹ nơi thực tập: Nghiên cứu về lĩnh vực hoạt động, sản phẩm/dịch vụ, đối thủ cạnh tranh và văn hóa công ty. Điều này giúp bạn chuẩn bị tốt hơn cho phỏng vấn và thể hiện sự quan tâm thực sự đến công ty.
- Chuẩn bị các giấy tờ cần thiết: Bao gồm CV chuyên nghiệp, bản sao CMND/CCCD, giấy giới thiệu từ trường, các chứng chỉ có liên quan và sổ nhật ký thực tập. Nên chuẩn bị cả bản giấy và bản điện tử để linh hoạt sử dụng.
- Chuẩn bị một chiếc CV ấn tượng: CV của sinh viên thực tập nên tập trung vào kỹ năng, dự án đã thực hiện và thành tích học tập thay vì kinh nghiệm làm việc (vốn còn hạn chế). CV cần được thiết kế gọn gàng, dễ đọc, không quá 1-2 trang.
- Làm rõ công việc: Trước khi bắt đầu, hãy trao đổi rõ ràng với người hướng dẫn về mô tả công việc, trách nhiệm cụ thể, mục tiêu cần đạt được và tiêu chí đánh giá, tránh những hiểu lầm và định hướng công việc đúng đắn ngay từ đầu.
Cần lưu ý gì trong quá trình thực tập?
Trong quá trình thực tập, bạn cần chú ý những điểm sau để đạt hiệu quả tốt nhất:
- Chủ động trong công việc: Đừng chờ đợi được giao việc mà hãy chủ động hỏi, tìm hiểu và đề xuất ý tưởng.
- Xây dựng mối quan hệ: Kết nối với đồng nghiệp, người hướng dẫn và các bộ phận khác trong công ty, nhờ đó sẽ hữu ích cho sự nghiệp sau này.
- Học hỏi không ngừng: Quan sát cách làm việc của những người có kinh nghiệm, tham gia các buổi đào tạo nội bộ và không ngại hỏi khi chưa rõ.
- Ghi chép nhật ký đầy đủ: Ghi lại những gì học được mỗi ngày để có tài liệu viết báo cáo sau này và giúp bạn tự đánh giá quá trình phát triển của bản thân.
- Giữ thái độ tích cực: Dù gặp khó khăn hay được giao công việc không như mong đợi, hãy giữ tinh thần lạc quan và cố gắng hoàn thành tốt nhất có thể.
Kênh thông tin nào uy tín để tìm kiếm công việc thực tập tốt?
Nhà trường giới thiệu là kênh đáng tin cậy nhất vì các đơn vị thực tập thường đã được nhà trường thẩm định về chất lượng đào tạo và môi trường làm việc. Tại HUFLIT, Trung tâm Hỗ trợ Sinh viên & Quan hệ Doanh nghiệp thường xuyên cập nhật danh sách các công ty đối tác uy tín, tạo cầu nối giữa sinh viên và doanh nghiệp. Đồng thời trường còn tổ chức Internship Week, Career Fair và các hoạt động nghề nghiệp nhằm giúp sinh viên tiếp xúc trực tiếp với nhà tuyển dụng, nâng cao cơ hội thực tập phù hợp với chuyên ngành và phát triển nghề nghiệp.
Bên cạnh đó, bạn có thể tận dụng sự giới thiệu từ người thân, bạn bè để tiếp cận trực tiếp đến nhà tuyển dụng, tăng khả năng được nhận. Ngoài ra, các nền tảng như LinkedIn, Facebook và các trang tuyển dụng uy tín như VietnamWorks, TopCV, CareerBuilder, Glints.
Đi thực tập cần chuẩn bị những gì không chỉ dừng lại ở giấy tờ hay kiến thức chuyên môn mà còn là thái độ, kỹ năng mềm và sự chuẩn bị tâm lý. Với hướng dẫn chi tiết trên, hy vọng bạn đã có được bức tranh toàn diện về những gì cần chuẩn bị cho kỳ thực tập sắp tới. Nếu bạn đang tìm kiếm một môi trường đào tạo chất lượng với mạng lưới doanh nghiệp đối tác uy tín, HUFLIT luôn sẵn sàng đồng hành cùng bạn trong hành trình chinh phục ước mơ nghề nghiệp.
>>>> XEM THÊM NỘI DUNG BẠN CÓ THỂ QUAN TÂM:
Học lại môn ở đại học có ảnh hưởng gì không? Giải đáp từ A–Z
Rớt môn tự chọn có cần học lại không? Lời khuyên cần biết
